27/07/2019
เดี๋ยวต้องให้ หมาล่า กิน มะละกอ วันละ1ไร่ เลยนะคะะะ
- ภาวะขาดวิตามินเอในนกแก้วสีเทาแอฟริกา -
เราอาจจะเคยได้ยินกันมาว่า ในคนวิตามินเอสามารถช่วยในการมองเห็น แต่วิตามินเอกับนกแก้วแอฟริกันเกรย์นั้น มีความสำคัญยังไงกันน้า
ก่อนอื่นจะขออธิบายคร่าวๆ เกี่ยวกับวิตามินเอก่อนค่ะ
วิตามินเอเป็นวิตามินที่ละลายได้ในไขมัน
โดยจะมีหลักๆ อยู่ 2 ฟอร์มด้วยกัน
แบบแรกคือ เรตินอล(retinol) จะสามารถพบได้ในพวกเนื้อสัตว์
และแบบที่สองคือ โปรวิตามินเอ แคโรทีนอยด์(provitamin A carotenoid) เช่น เบตาแคโรทีน(beta-carotene) ซึ่งจะพบได้ในพืชผักผลไม้มีสี
เช่น แครอท ฟังทอง มะละกอ มะม่วงสุก มันหวาน แคนตาลูป ผักสีเขียวที่มีวิตามินเอ เช่น ผักโขม เป็นต้น
โดยประโยชน์ของวิตามินเอ นอกจากจะช่วยในเรื่องของการมองเห็นแล้ว ยังช่วยในเรื่องของระบบภูมิคุ้มกันของร่างกายและการสร้างเซลล์เยื่อบุผิว
ซึ่งหลักๆเลยคือที่ บริเวณระบบทางเดินหายใจ ระบบทางเดินอาหาร และระบบสืบพันธุ์
เมื่อขาดวิตามินเอ จะทำให้เซลล์เยื่อบุผิวมีการเปลี่ยนแปลงรูปร่างผิดปกติ ทำให้เซลล์เยื่อบุหนาตัวขึ้น รวมถึงไม่สามารถสร้างเยื่อเมือกซึ่งเป็นด่านแรก
ของระบบภูมิคุ้มกัน อันเป็นสาเหตุก่อให้การติดเชื้อก่อโรคหรือพวกเชื้อฉวยโอกาสเข้าไปได้ง่ายขึ้นค่ะ
อาการของการขาดวิตามินเอที่พบได้นั้น ขึ้นอยู่กับอวัยวะที่ได้รับผลกระทบค่ะ ส่วนใหญ่ มักเจอว่า ‘ระบบทางเดินหายใจ’ มีปัญหา
โดยอาการเริ่มแรกที่เจ้าของสังเกตเห็นคือ
- จาม
- มีน้ำมูก
- ตาบวม
- คางบวม
- มีคราบแห้งๆติดที่รูจมูก
- คราบสีขาวในปากหรือใต้ลิ้น
- หายใจเสียงดังในบางครั้ง
- หรือมีอาการซึม ไม่อยากอาหาร
- พูดน้อยลงหรือไม่พูดเลย เป็นต้น
หากพบว่ามีอาการข้างต้นร่วมกับประวัติการให้อาหารที่พบว่า ทานอาหารจำพวกเมล็ดทานตะวันและถั่วลิสงเป็นหลัก ก็มีความเป็นไปได้สูงมาก ว่าจะเป็นสาเหตุโน้มนำทำให้เกิดอาการเหล่านี้ค่ะ
เนื่องจากว่า ทานตะวันกับถั่วลิสงมีวิตามินเอที่ต่ำ ไม่เพียงพอต่อความต้องการของร่างกาย หากทานอยู่เรื่อยๆ เป็นประจำ และไม่มีการให้อาหารอื่นๆที่หลากหลาย หรือให้แล้วแหล่ะ แต่นกเลือกที่จะกินแค่ทานตะวันหรือถั่วลิสงเป็นหลักมากกว่าค่ะ
สำหรับใครที่ให้ทานแบบนี้
แนะนำว่าสำหรับในระยะยาว เราจะเห็นผลเสียที่ตามมาอย่างแน่นอน
วิธีปรับก็ไม่ยากเลยค่ะ แค่ปรับวิธีการให้อาหาร
เริ่มจากหากมีการให้เมล็ดพืชเมล็ดทานตะวันและถั่วลิสงปริมาณมากหรือแบบไม่อั้นเป็นบุฟเฟต์
ก็ให้ปรับลดลงไปเรื่อยๆ ทีละ 10-20% ในแต่ละอาทิตย์
พวกเมล็ดพืชต่างๆ นั้นสามารถทานได้นะคะแต่ไม่ควรมากเกินไป และไม่ควรหักดิบเพราะจะทำให้นกเครียดและไม่ทานอาหาร
การปรับก็ควรร่วมกับการให้ผักผลไม้ที่มีวิตามินเอสูงค่ะ อย่างเช่น มะละกอ ฟักทอง แครอท มะม่วงสุก มันหวาน รวมถึงพวกผลไม้อื่นๆ เช่น แอปเปิ้ล ฝรั่ง เสริมด้วยได้ ขึ้นอยู่กับความชอบของนกแต่ละตัว
หมุนเวียนไปประมาณ 20-25% ต่อวัน และอาจจะให้อาหารเม็ดสำเร็จรูปร่วมด้วย
ทั้งหมดก็เพื่อให้เค้าได้รับสารอาหารที่ครบถ้วนค่ะ
หลังจากที่อ่านดูแล้ว ทำได้ไม่ยากเลยใช่ไหมคะ
ทุกคนสามารถดูแลลูกๆของเองได้ ด้วยโภชนาการที่ดีและเหมาะสมก็จะเป็นสิ่งสำคัญที่จะทำให้น้องสุขภาพดี แข็งแรง พูดเก่ง ร่าเริง ได้เป็นอย่างดีเลยค่ะ
สำหรับตัวที่มีภาวะป่วยแล้ว แนวทางการรักษาคือควรได้รับการฉีดวิตามินเอ และควรปรับอาหารให้เหมาะสม ร่วมกับมีการนัดติดตามอาการค่ะ
อย่างไรก็ตามอาการป่วยที่กล่าวมาข้างต้น
อาจจะไม่ใช่อาการของการขาดวิตามินเอเพียงอย่างเดียว
ภาวะขาดวิตามินเอ อาจจะเป็นสาเหตุโน้มนำที่ทำให้มีอาการป่วยอื่นๆ แทรกซ้อนตามมาได้ เช่น มีปัญหาเรื่องสมดุลของแบคทีเรียในทางเดินอาหาร ติดเชื้อในระบบทางเดินหายใจ
ทางที่ดีหากพบว่ามีความผิดปกติอย่างใดอย่างหนึ่ง
ควรรีบพามาพบสัตวแพทย์ เพื่อรับการตรวจวินิจฉัยและรักษาให้ตรงจุดค่ะ
ด้วยรักและอยากให้สัตว์เลี้ยงของทุกคนมีสุขภาพดีค่ะ
จาก
สพ.ญ.สุทธิดา ทองอินทร์ (หมอโบ)
#โรงพยาบาลสัตว์พนาลัย
