19/07/2026
🩸 “ปัสสาวะเป็นเลือด”… อาจไม่ได้เป็นแค่กระเพาะปัสสาวะอักเสบ
สุนัขเพศเมีย อายุ 7 ปี เข้ามาที่โรงพยาบาลด้วยอาการ ปัสสาวะปนเลือด เจ้าของสังเกตว่าฉี่มีสีออกส้มเข้มจนคล้ายเลือด
ในตอนแรก…
อาการแบบนี้ทำให้เรานึกถึง กระเพาะปัสสาวะอักเสบ (Cystitis) เป็นอันดับต้น ๆ
ผลตรวจเบื้องต้นก็เหมือนจะสนับสนุนความคิดนั้น
🔹 CBC พบ
* มีภาวะซีด (HCT 29.2%)
* เม็ดเลือดขาวสูง สะท้อนการอักเสบ
🔹 Urinalysis พบ
* Protein 2+
* Trace blood
* Microalbumin positive
* มีแบคทีเรียเล็กน้อย
ทุกอย่างดูเหมือนจะเป็นโรคทางเดินปัสสาวะ…
แต่มีสิ่งหนึ่งที่ทำให้รู้สึก “ไม่สบายใจ”
สีของปัสสาวะ
สีที่เห็นไม่ใช่แดงสดแบบเลือดปนทั่วไป แต่เป็น สีส้มเข้มคล้ายน้ำตาลแดง (orange-brown urine) ซึ่งดูผิดปกติสำหรับกระเพาะปัสสาวะอักเสบธรรมดา
จึงตัดสินใจตรวจเพิ่มเติมด้วย อัลตราซาวด์และเอกซเรย์ช่องท้อง
และนั่นคือจุดเปลี่ยนของเคสนี้…
ผลอัลตราซาวด์
พบม้ามโตผิดปกติ มีลักษณะของหลอดเลือดที่ผิดรูป และเนื้อเยื่อเปลี่ยนแปลง น่าสงสัย Splenic torsion (ม้ามบิด)
เอกซเรย์
พบก้อนเนื้ออ่อนขนาดใหญ่ในช่องท้องส่วนหน้า ดันอวัยวะข้างเคียง และไม่เห็นรูปร่างม้ามตามปกติ
เมื่อนำเข้าผ่าตัดเปิดช่องท้อง…
พบว่า ม้ามบิดจริง
ม้ามมีการบิดของขั้วหลอดเลือด ทำให้เลือดไหลออกไม่ได้ เกิดการคั่งของเลือด ม้ามโต สีคล้ำ และเริ่มเกิดการตายของเนื้อเยื่อ จึงทำการ ผ่าตัดตัดม้าม (Splenectomy) ทันที
⸻
ทำไมม้ามบิดถึงทำให้ฉี่สีเข้มได้?
เมื่อม้ามบิด เลือดจะคั่งอยู่ภายในม้ามเป็นเวลานาน เกิดการทำลายเม็ดเลือดแดง (Hemolysis) และมีการปลดปล่อยเม็ดสีจากฮีโมโกลบิน ทำให้ปัสสาวะมีสีเข้มคล้ายส้ม น้ำตาล หรือแดงคล้ำได้
ดังนั้น…
ไม่ใช่ปัสสาวะสีแดงทุกเคสจะมีสาเหตุมาจากกระเพาะปัสสาวะหรือไตเสมอไป
⸻
ข้อคิดจากเคสนี้
บางครั้งผลตรวจปัสสาวะอาจทำให้เรามุ่งไปที่โรคทางเดินปัสสาวะ แต่การสังเกต “รายละเอียดเล็ก ๆ” อย่าง สีของปัสสาวะที่ไม่เหมือนเดิม อาจเป็นกุญแจสำคัญที่พาเราไปเจอสาเหตุที่แท้จริง
หากวันนั้นรักษาเป็นเพียงกระเพาะปัสสาวะอักเสบ โดยไม่ได้ตรวจภาพวินิจฉัยเพิ่มเติม…
ภาวะม้ามบิดอาจถูกปล่อยไว้จนเกิดภาวะช็อกหรือเสียชีวิตได้
#สัตวแพทย์ #ม้ามบิด
