07/06/2026
Oddech= życie 🫁😮💨
Nieprawidłowy sposób oddychania będzie wpływał na samopoczucie zwierzęcia (utrudnione oddychanie= stres, problemy ze snem), dotlenienie tkanek, narządów wewnętrznych czy mózgu.
Dlatego nierzadki w gabinecie jest widok psa z problemami zwyrodnieniowymi, przewlekłymi schorzeniami w obrębie jamy brzusznej czy samej klatki piersiowej i jednoczesnym utrudnionym oddychaniem. Często klatka piersiowa wydaje się zamrożona, mało elastyczna.
Jakie struktury musimy na pewno wziąć pod uwagę w naszej pracy manualnej? 🙌
Będzie długo, ale zwróćcie uwagę, jak logicznie 🧠👌.
✅Żebra są ułożone tak, iż wdech jest związany z ruchem żeber dogłowowym i na zewnątrz (rozszerzenie klatki piersiowej i nabranie powietrza), a wydech z ruchem żeber dystalnym i do wewnątrz (zaciśnięcie i wypchnięcie powietrza). Zatem mięśnie wdechowe rozszerzające klatkę piersiową będą przyczepiały się tak, aby ciągnąć żebra do przodu i do rozszerzenia, a wydechowe, przeciwnie, będą mocno wczepiać się w tył żeby pociągać ostatnie żebra do tyłu. Odpowiednio będą też skierowane włókna tych mięśni.
✅Warto zauważyć, że wśród struktur do, których przyczepiają się mięśnie związane z oddychaniem, przewijać będą się te oczywiste, jak mostek, żebra, ale i te, o których musimy przypomnieć sobie w kontekście problemów z oddychaniem, jak kręgi lędźwiowe, kręgi szyjne, wyrostek sutkowaty, powięź piersiowo-lędźwiowa, kość ramienna, kość biodrowa, spojenie łonowe czy łuk i więzadło pachwinowe.
✅Jeśli chodzi o unerwienie, to wiele z mięśni oddechowych unerwionych jest przez nerwy międzyżebrowe, lub nerwy rdzeniowe odpowiednich odcinków kręgosłupa (szyjnego, piersiowego lub lędźwiowego), zgodnie z bliskim położeniem anatomicznym, ale są też wśród nich ciekawe wyjątki.
✔️przepona jest unerwiona z segmentów szyjnych C5-C7 (nn. przeponowe)
✔️m. mostkowo-sutkowy jest unerwiony przez nerw czaszkowy XI (n.dodatkowy)
Poniżej zamieszczam informacje na temat mięśni biorących udział w procesie oddychania wraz z ich przyczepami i unerwieniem.
😮💨💪🏼Mięśnie WDECHOWE i ich unerwienie i przyczepy:
m. prosty klatki piersiowej (re**us thoracis muscle): przyczep początkowy to 1 żebro oraz aponaureza m. prostego brzucha. Unerwienie: nn. międzyżebrowe od T1-T5, przyczepy końcowe to brzuszne końce żeber 2-4
mięsień zębaty grzbietowy, część przednia: przyczepia się do wyrostków kolczystych kręgów T1-T7 i górnej części żeber 2-10. Unerwienie: nn. międzyżebrowe
m. międzyżebrowe zewnętrzne, włókna biegną tylnobrzusznie, przyczepy między żebrami, wdechowy. Unerwienie międzyżebrowe odcinka T1-T12/T13
mm. dźwigacze żeber: przyczepy początkowe wyrostki poprzeczne kręgów od T1do T12, końcowe przednia powierzchnia odpowiednich żeber, blisko kąta żebrowego.
Unerwienie nn. międzyżebrowe T1-T12
przepona, główny mięsień wdechowy. Część lędźwiowa, tworzy obustronnie odnogi przepony: przyczep do wyrostków poprzecznych Th 12 L1-L2 (L3-L4). Część żebrowa: przyczep powierzchnia brzuszna ostatnich żeber i ich cz. chrzęstnych, zazwyczaj 8-13. Część mostkowa: przyczep do cz. grzbietowej wyrostka mieczykowatego.
Unerwienie: nerwy przeponowe wywodzące się z segmentów szyjnych, C5-C7
😮💨💪🏼Mięśnie WYDECHOWE
mięsień zębaty grzbietowy, tylna część przyczepia się do powięzi piersiowo-lędźwiowej (początkowy) a przyczep końcowy do górnej cz. żeber 2-10.
Unerwienie odpowiednie nn. międzyżebrowe.
m. cofacz żebra, przyczep początkowy wyrostki poprzeczne L1-L4 oraz powięż piersiowo-lędźwiowa, przyczep końcowy: tylna krawędź ostatniego żebra.
Unerwienie: nn.międzyżebrowe, gałęzie brzuszne nn. rdzeniowych lędźwiowych
m. międzyżebrowy wewnętrzny, włókna biegną przednio-brzusznie, Unerwienie: nn. międzyżebrowe odcinka T1-T11
😮💨💪🏼Mięśnie POMOCNICZE, które włączają się w momencie zwiększonego wysiłku, a ich główna funkcja jest inna (np. mięśnie pochyłe-->m.in. zgięcie boczne szyi):
😮💨😮💨Wdechowe
Pochyłe (scalenus): grzbietowy, które przyczepiają się do żeber 2-4, 8-9 (3-9) oraz do kręgów C4-C7 (C3-C6) i środkowy, który przyczepia się do 1 żebra oraz kręgów szyjnych C4-C7 (C6-C7). Unerwienie C3-C8 (+/-T1)
M. mostkowo-sutkowy: przyczep początkowy na rękojeści mostka a końcowy wyrostek sutkowaty kości skroniowej czaszki.
Unerwienie n. czaszkowy dodatkowy (XI)
Mięśnie piersiowe:
Powierzchowny: cz. zstępująca przyczepia się do przedniej części mostka i 1 żebra oraz do k. ramiennej, cz. poprzeczna: pierwsze żebra i ich połączenie z mostkiem oraz przednia część k. ramiennej.
Głęboki: mostek na całej długości i guzek mniejszy i większy kości ramiennej
Unerwienie: nerwy rdzeniowe z odcinka C7/C8, czasem również C6 i T1
😮💨😮💨Wydechowe
M. prosty brzucha: przyczepy dogłowowe do powierzchni brzusznej mostka i wyrostka mieczykowatego oraz do żeber 1-9, przyczep doogonowy na spojeniu łonowym.
Unerwienie: nerwy piersiowo-brzuszne T11-T13, nn.biodrowo-podbrzuszne (L1-L2), nn. biodrowo-pachwinowy (L3)
M. skośny zewnętrzny: przyczepy początkowe do brzusznej części żeber 2-13 oraz powięzi piersiowo-lędźwiowej, przyczepy końcowe do kości biodrowej oraz aponeurozy, która łączy się z linią białą, więzadłem przedłonowymi łukiem pachwinowym.
Unerwienie: nn.międzyżebrowe w odpowiednich przestrzeniach międzyżebrowych oraz nn. rdzeniowe z odcinka L1-L3.
M. skośny wewnętrzny: przyczep początkowy łuk pachwinowy oraz kość biodrowa i powięź piersiowo-lędźwiowa, przyczep końcowy w postaci aponeurozy łączącej się z trzema lub czterema chrząstkami ostatnich żeber, linią białą i więzadłem przedłonowym.
Unerwienie: nn.międzyżebrowe w odpowiednich przestrzeniach międzyżebrowych oraz nn. rdzeniowe z odcinka L1-L3.
M. poprzeczny brzucha: przyczep początkowy, chrząstki ostatnich ośmiu żeber, wyrostek poprzeczny ostatniego kręgu lędźwiowego, guz biodrowy. Unerwienie: gałęzie ostatnich nn. międzyżebrowych, nn. żebrowobrzuszne, n.biodrowo-podbrzuszny i n. biodrowo-pachwinowy.
ryc. Klaus-Dieter Budras, Patrick H. McCarthy , Wolfgang Fricke, Renate Richter: Anatomy of the Dog
Miller’s Anatomy of the dog, 4th Edition, Elsevier
https://hal.bim.msu.edu/CMEonLine/RibCage/Biomechanics/start.html
ENF Fast Therapies
