Projekt Life17 Nat/PL000011

22/08/2025

Ciekawa informacja z Dolnego Śląska.
Interesting information from Lower Silesia.

20/10/2024

Nowy drapieżnik w Park Krajobrazowy Puszczy Rominckiej
Kiedy otrzymaliśmy informację, że w Rogajnach samochód przejechał młodego wilka, nie spodziewaliśmy się sensacji. Truchło chcieliśmy jednak zabrać – do badań. Tymczasem zwierzę, jakie zobaczyliśmy, wywołało konsternację. Nie było podobne do wilka, ale nie przypominało i psa. Burza mózgów, zaskakujące podejrzenie, kilka telefonów, przesłane zdjęcia – i mamy potwierdzenie. To SZAKAL ZŁOCISTY – gatunek, który wraz z ociepleniem klimatu pomału przemieszcza się na północ. Mylące były jego niewielkie rozmiary i „dziwna” sierść – jedno i drugie to rezultat zakażenia świerzbowcem.
Nowe gatunki to niestety żaden powód do radości – przeważnie oznaczają problemy, chociaż akurat o możliwym wpływie szakala na nasze ekosystemy wiedzy nie mamy.

20/10/2024

Żółwie na torach kolejowych
Turtles on railway tracks

W ramach naszego projektu budowaliśmy przejścia dla żółwi pod drogami - by nie ginęły pod kołami samochodów. Zagrożenia czyhają na te zwierzęta i na torach kolejowych. Problem dostrzegli Japończycy. Jak sobie z nim radzą zobaczyć możecie na filmie:

As part of our project, we built crossings under roads - so that turtles do not die under the wheels of cars. Threats also await these animals on railway tracks. The problem was noticed by the Japanese. You can see how they deal with it in the video:

Discover the heartwarming story behind Japan's innovative approach to wildlife conservation with "Turtle Tunnels." Journey alongside dedicated railway worker...

23/05/2024

O ochronie płazów i gadów.
Płazy i gady należą do grupy zwierząt, które w największym stopniu są narażone na wyginięcie – według Międzynarodowej Unii Ochrony Przyrody na świecie zagrożonych wymarciem jest obecnie 41% gatunków płazów i 21% gatunków gadów (IUCN Red List 2022).
Program LIFE finansuje w całej Europie wiele projektów ukierunkowanych bezpośrednio bądź pośrednio na ochronę tych zwierząt. Uzyskiwane są różne doświadczenia, dotychczas brakowało jednak możliwości szerokiego podzielenia się nimi i ich przedyskutowania.
Dlatego „rodzina” LIFE zorganizowała w Santander – stolicy hiszpańskiej Kantabrii - konferencję „Ochrona płazów i gadów. Wyzwania i możliwości w Europie”. Eksperci z kilkunastu krajów zapoznali się z najciekawszymi projektami realizowanymi w ostatnich latach, zarówno z sukcesami, jak i porażkami. Przedstawione doświadczenia stanowiły znakomitą bazę do szerokiej dyskusji i wypracowania wniosków, dotyczących dalszego funkcjonowania programu LIFE, europejskiej polityki ochrony przyrody, jak i możliwości rozwiązywania konkretnych problemów środowiskowych.
Projekt „Czynna ochrona rzadkich gatunków płazów i gadów na obszarach Natura 2000 w Europie” znalazł się w prestiżowej grupie projektów prezentowanych i omawianych. Zrealizowane działania przedstawił Jaromir Krajewski – Dyrektor Parku Krajobrazowego Puszczy Rominckiej. Nasze doświadczenia – przede wszystkim odtwarzanie zbiorników wodnych, budowa przejść pod drogami, budowa zimowisk, reintrodukcja kumaka nizinnego na duńskich wyspach - bardzo zainteresowały uczestników konferencji i wywołały burzliwą dyskusję. Przedstawiciele kilku organizacji i instytucji zadeklarowali chęć przyszłej z nami współpracy.
Dobrze należeć do „rodziny” LIFE – stwarza to wiele możliwości i ułatwia skuteczne działanie na rzecz przyrody.

02/04/2024

Niebieskie żaby
Blue frogs

Czy w Polsce żyją niebieskie żaby? Nie! - powie większość z Was. I zasadniczo macie rację. Ale jest kilka dni w roku, kiedy zobaczyć możemy żaby właśnie o takim kolorze. To samce żaby moczarowej, które na czas godów, by zaimponować partnerce, zmieniają ubarwienie z brunatnego na niebieski. Im jest cieplej – tym kolor intensywniejszy.

Właśnie teraz trwają gody tych płazów, które już zasiedliły niektóre ze zbiorników wodnych odtworzonych w ramach projektu.

Do blue frogs live in Poland? No! - most of you will say. And basically, you're right. But there are a few days a year when we can see frogs of this color. These are male moor frogs that change their coloration from brown to blue during mating to impress their mate. The warmer it is, the more intense the color.

These amphibians inhabited some of the water bodies reconstructed by the project. Right now, they are mating.

11/01/2024

Ekipa Projekt Life17 Nat/PL000011 na Dniu Informacyjnym LIFE. Wspaniałe projekty, cudowna atmosfera i otwarty dialog💪🫶🤝

27/12/2023

𝗡𝗼𝘄𝗲 𝘄𝘆𝘇𝘄𝗮𝗻𝗶𝗲 𝗱𝗹𝗮 𝗽𝗼𝗽𝘂𝗹𝗮𝗰𝗷𝗶 𝗸𝘂𝗺𝗮𝗸𝗮 𝗻𝗶𝘇𝗶𝗻𝗻𝗲𝗴𝗼 𝘄 𝗗𝗮𝗻𝗶𝗶
A new challenge for the European fire-bellied toad in Denmark
Новый вызов для популяции краснобрюхой жерлянки в Дании

Bardzo silny sztorm w nocy z 20 na 21 października 2023 roku potwierdził zasadność działań projektowych. Jedna z najsilniejszych populacji kumaka nizinnego w Archipelagu Poludniowej Fionii na wyspie Birkholm poniosła dotkliwe straty na skutek zalania siedlisk tego gatunku przez morze.
Niemal cala wyspa znalazła się pod wodą, kiedy zewnętrzne groble zostały przerwane przez szalejące fale. Tylko dzięki grobli wewnętrznej wybudowanej w 1872 roku zabudowania w centrum wyspy uniknęły zalania. W ramach Projekt Life17 Nat/PL000011 z jaj kumaka nizinnego pozyskanych właśnie na Birkholm utworzyliśmy lustrzaną populację na wyspie Skarø. Zachowaliśmy więc materiał genetyczny, który na skutek sztormu zostanie w pierwotnej lokalizacji najprawdopodobniej znacznie zubożony.

A very strong storm on the night of October 20th to 21st, 2023, confirmed the validity of the project. One of the largest Bombina bombina populations in the Southern Fionia Archipelago on Birkholm Island suffered severe losses due to the flooding of their habitats by the sea.
Almost the entire island was submerged when external d***s were breached by raging waves. Only thanks to the d**e built in 1872 did the buildings in the center of the island avoid flooding. Thanks to the Projekt Life17 Nat/PL000011 and the established mirror population of European fire-bellied toad on Skarø with frog eggs collected on Birkholm, we preserved the genetic material that would likely be depleted due to the storm.

Очень сильный шторм в ночь с 20 на 21 октября 2023 года в Дании подтвердил обоснованность проектных мероприятий. Одна из самых сильных популяций краснобрюхой жерлянки архипелага Южный Фюн на острове Биркхольм понесла серьезные потери из-за затопления места их обитания морем.
Почти весь остров оказался под водой, когда бушующие волны прорвали внешние насыпи. Лишь благодаря дамбе, построенной в 1872 году, зданиям в центре острова удалось избежать затопления. Благодаря проекту Projekt Life17 Nat/PL000011 и созданной зеркальной популяции жерлянки на острове Скарё мы сохранили собранный на Биркхольме генетический материал, который, вероятно, будет истощен в результате шторма.

Dziękujemy za zdjęcia \ Many thanks for the photos Starling Air Ærø

21/12/2023

𝗣𝗼𝗹𝘀𝗸𝗮 🇵🇱 – 𝗟𝗶𝘁𝘄𝗮 🇱🇹 - Ł𝗼𝘁𝘄𝗮 🇱🇻
Польша – Литва -Латвия

Działania realizowane w ramach projektu okazały się być bardzo potrzebnymi i skutecznymi. Dlatego nie tylko chcemy je kontynuować, ale też rozszerzać.
Pracujemy już nad kolejnym projektem – także ukierunkowanym na ochronę płazów i żółwia błotnego. Jak zawsze staramy się, by chronić całe populacje, by granice państw nas nie ograniczały.
Dlatego do współpracy zaprosiliśmy sąsiadów i przyjaciół z Litwy i Łotwy. W siedzibie Wisztynieckiego Parku Regionalnego – 19 grudnia - spotkaliśmy się z kierownictwem i specjalistami Dyrekcji Obszarów Chronionych Dżukija-Suwalkija. Rozmawialiśmy o konkretach dotyczących przygotowania projektu. Nie ukrywamy – plany wyglądają bardzo obiecująco.

Реализованные в рамках проекта действия оказались настолько необходимыми и эффективными, что было решено продолжать и даже расширять начатое.
Работаем над следующим проектом, направленным на охрану земноводных и европейской болотной черепахи. Как и прежде, стараемся защищать целые популяции, и границы государств не должны нас ограничивать.
С мыслью об этом мы пригласили к сотрудничеству соседей и друзей из Литвы и Латвии. 19 декабря в стенах Виштынецкого регионального парка прошла встреча с руководством и специалистами Дирекции охраняемых территорий Джукия-Сувалкия. Обсуждались конкретные этапы подготовки проекта. Не скрываем – планы выглядят многообещающе.

30/10/2023

Kropka, а może przecinek❓
A period or maybe a comma❓
Точка, а может, запятая❓

Koniec roku to czas, by postawić kropkę w projekcie. Zdecydowana większość działań jest już zakończona, efekty są widoczne, wskaźniki – pomierzone. Mamy czym się pochwalić, dlatego z zadowoleniem oczekiwaliśmy na ostatnia wizytę monitorującą. Tym razem, wraz z naszym stałym monitorem, przyjechała z Brukseli przedstawicielka instytucji finansującej – Europejskiej Agencji Klimatu, Infrstruktury i Środowiska.
W czasie krótkiej, dwudniowej wizyty udało się pokazać przejścia dla żółwia pod drogą krajową nr 16, zabezpieczone w ramach projektu największe na Mazurach lęgowisko żółwia, zbiorniki wodne odtworzone w okolicach Mikołajek i w Puszczy Rominckiej. Oczywiście nie obyło się bez kontroli wybranych dokumentów. Dużo rozmawialiśmy o przyszłości, zgodnie stwierdziliśmy, że projekt powinien mieć ciąg dalszy.
Więc kropka czy jednak przecinek?🐢

The end of the year is the time to put a full stop on the project. The vast majority of activities have already been completed, the effects are visible and the indicators have been measured. We have something to be proud of, so we were happy to wait for the last monitoring visit. This time, together with our permanent monitor, a representative of the financing institution - the European Climate, Infrastructure and Environment Agency - came from Brussels.
During a short, two-day visit, we managed to show turtle passages under national road No. 16, the largest turtle nesting site in Masuria secured as part of the project, and water reservoirs recreated near Mikołajki and in the Romincka Forest. Of course, selected documents were also checked. We talked a lot about the future and agreed that the project should be continued.
So a period or a comma?🐢

Приближающийся конец года – это время поставить точку в нашем проекте. Большинство мероприятий уже завершено, эффекты заметны, а показатели измерены. Нам есть чем гордиться, поэтому мы с удовольствием ожидали последнего мониторингового визита. На этот раз вместе с нашим постоянным наблюдателем из Брюсселя приехал представитель финансирующего учреждения – Европейского агентства по климату, инфраструктуре и окружающей среде.
В ходе двухдневного визита нам удалось показать подземные переходы для болотной черепахи под национальной трассой № 16, крупнейшее место гнездования наших подопечных рептилий на Мазурах, охраняемое в рамках проекта, а также воссозданные водоемы возле города Миколайки и в Роминтской пуще. Разумеется, подверглась проверке и часть проектной документации. Мы много говорили о будущем и пришли к выводу, что проект в том или ином виде следует продолжать.
Так точка или всё-таки запятая?🐢

30/09/2023

Konferencja przeszła do historii🐢🐸👋
The conference went down in history
Конференция стала историей

👏👏👏Konferencja przeszła do historii, ale wciąż napływają od uczestników podziękowania za efektywnie spędzony czas. To oczywiście bardzo miłe, ale trzeba pamiętać, że konferencja nie udałaby się bez aktywnych uczestników.
Wymiana doświadczeń, komentarze, trudne pytania, propozycje – nawet te nie wydające się realnymi – sprawiają, że jest i ciekawie, i pożytecznie. Bardzo nas cieszy, że mieliśmy gości reprezentujących różne instytucje: samorządy wszystkich szczebli, parki narodowe i krajobrazowe, RDOŚ, NFOŚiGW, nadleśnictwa, organizacje pozarządowe, prywatny biznes, świat nauki.
🇵🇱🤝🇱🇹 Odbyliśmy mnóstwo ważnych, konkretnych rozmów, mamy nowego potencjalnego partnera do przygotowywanego obecnie projektu LIFE – Dyrekcję Obszarów Chronionych Dzukija-Suvalkija (Litwa) - Suvalkijos saugomų teritorijų direkcija.
☝️Teraz bierzemy się do pracy – by nowe pomysły nie pozostały tylko na papierze.

👏👏👏The conference has become history, but we still receive thanks from participants for the time spent effectively. This is of course very nice, but you must remember that the conference would not be successful without active participants.
The exchange of experiences, comments, difficult questions, suggestions - even those that do not seem real - make it both interesting and useful. We are very pleased that we had guests representing various institutions: local governments at all levels, national and landscape parks, the Regional Directorate for Environmental Protection, the National Fund for Environmental Protection in Water Management, forest districts, non-governmental organizations, private business, and the world of science.
🇵🇱🤝🇱🇹 We had a lot of important, specific conversations, we have a new potential partner for the LIFE project currently being prepared - the Directorate of Protected Areas Dzukija-Suvalkija (Lithuania) - Suvalkijos saugomų teritorijų direkcija.
☝️Now let's get to work - so that new ideas do not remain only on paper.
​

Конференция завершена, но мы до сих пор получаем благодарность за эффективно проведенное время от участников. Это, конечно, очень приятно, но надо помнить, что без активных участников ни одна конференция не будет успешной. Обмен опытом, комментарии, непростые вопросы, предложения – даже те, которые кажутся нереальными – делают это и интересным, и полезным.
Очень приятно, что нам удалось собрать вместе представителей различных организаций: органов местного самоуправления всех уровней, национальных и ландшафтных парков, региональной дирекции охраны окружающей среды, национального фонда охраны окружающей среды и водного хозяйства, государственных лесов, неправительственных организаций, частного бизнеса, мира науки.
Состоялось много важных, конкретных переговоров, появился новый потенциальный партнер для находящегося на этапе подготовки очередного проекта LIFE - Дирекция охраняемых территорий Джукия-Сувалкия (Литва) - Suvalkijos saugomų teritorijų direkcija.
Время браться за работу, чтобы ценные идеи не остались таковыми только на бумаге.

29/09/2023

Dzień drugi – na łonie przyrody 🌲🌳🍂
Day two – in the bosom of nature
День второй - на лоне природы

Drugi dzień konferencji tradycyjnie spędziliśmy w terenie. Uczestnicy zobaczyli zabezpieczane lęgowiska i powstałą w ramach projektu infrastrukturę dedykowaną żółwiom błotnym – przede wszystkim przejścia pod drogą krajową nr 16.
W czasie prowadzonego przez 3 ostatnie lata monitoringu udokumentowaliśmy, że żółwie faktycznie z nich korzystają. 🐢🚦
Zdjęcia z fotopułapek stanowią najlepszy, niepodważalny dowód.
‼Warto podkreślić, że dotychczas w Europie nikomu nie udało się potwierdzić wykorzystania przez żółwie przejść budowanych pod drogami. Odwiedziliśmy także jeden z najnowszych i najciekawszych obiektów edukacyjnych naszego województwa – Mazurskie Centrum Bioróżnorodności i Edukacji „Kumak” im. prof. K. A. Dobrowolskiego w Urwitałcie.

Traditionally, we spent the second day of the conference in the field. Participants saw the secured breeding grounds and the infrastructure dedicated to pond turtles created as part of the project - primarily the crossings under national road No. 16.
During monitoring conducted over the last three years, we have documented that turtles actually use them. 🐢🚦
Photos from camera traps are the best, irrefutable evidence.
‼It is worth emphasizing that so far in Europe, no one has been able to confirm the use of passages built under roads by turtles. We also visited one of the newest and most interesting educational facilities in our voivodeship - the Masurian Center for Biodiversity and Education "Kumak" in Urwitałt.

Второй день конференции мы традиционно провели в полевых условиях. Участники осмотрели созданные в рамках проекта охраняемые места размножения болотной черепахи и специальную инфраструктуру – в первую очередь, подземные переходы под национальной трассой № 16.
В ходе мониторинга, проведенного за последние три года, было зафиксировано, что черепахи ими действительно пользуются. Фотографии с фотоловушек – лучшее и неопровержимое тому доказательство. Стоит подчеркнуть, что до сих пор в Европе ещё никому не удавалось подтвердить, что черепахи используют коридоры, проложенные под дорогами. Мы также посетили одно из самых новых и интересных образовательных учреждений нашего воеводства – Мазурский центр биоразнообразия и образования "Кумак" имени проф. К. А. Добровольского в Урвиталте.

29/09/2023

Dzień pierwszy: liczby i fakty 🧑‍💼📊📈
Day one: numbers and facts
День первый: цифры и факты

Pierwszego dnia konferencji - 27 września - zostały wygłoszone następujące prezentacje:
➡„Projekt „Czynna ochrona zagrożonych gatunków płazów i gadów na obszarach Natura 2000 w Europie” (LIFE17 NAT/PL/000011) – założenia, realizacja” (Jaromir Krajewski, dyrektor Parku Krajobrazowego Puszczy Rominckiej)
➡„Czynna ochrona kumaka nizinnego na terenie Danii” (AMPHI International)
➡„Czynna ochrona płazów i gadów (stawy, przepusty, zimowiska)”(dr Anna Krzysztofiak, Stowarzyszenie „Człowiek i Przyroda”)
➡„Wyniki monitoringu płazów (stawy, zimowiska)” (Ewa Jędrzejewska-Domalewska, Zakład Innowacji Przyrodniczych ECOEXPERT)
➡„Monitoring żółwia błotnego (lęgowisko, przepusty pod drogą krajową nr 16)” (Grzegorz Górecki, kierownik Mazurskiego Centrum Bioróżnorodności i Edukacji „Kumak”)
➡„Dalsze perspektywy ochrony herpetofauny”; „Płazy i gady w świetle ustawy o gatunkach obcych” (dr L**h Krzysztofiak, Prezes Zarządu Stowarzyszenia „Człowiek i Przyroda”) 🐢🐸

On the first day of the conference - September 27 - the following presentations were given:
➡"Project "Active protection of endangered species of amphibians and reptiles in Natura 2000 areas in Europe" (LIFE17 NAT/PL/000011) - assumptions, implementation" (Jaromir Krajewski, director of the Romincka Forest Landscape Park)
➡“Active protection of the fire-bellied toad in Denmark” (AMPHI International)
➡"Active protection of amphibians and reptiles" (Dr. Anna Krzysztofiak, "Man and Nature" Association)
➡"Results of amphibian monitoring (ponds, hibernacula)" (Ewa Jędrzejewska-Domalewska, ECOEXPERT)
➡"Monitoring of the European pond turtle" (Grzegorz Górecki, head of the Masurian Center for Biodiversity and Education "Kumak")
➡"Further perspectives for the protection of herpetofauna"; "Amphibians and reptiles in the light of the Alien Species Act" (Dr. L**h Krzysztofiak, President of the Management Board of the "Man and Nature" Association) 🐢🐸

В первый день конференции – 27 сентября – были представлены следующие доклады-презентации:
«Проект «Активная защита исчезающих видов земноводных и пресмыкающихся на территориях Natura 2000 в Европе» (LIFE17 NAT/PL/000011) – положения, реализация» (Яромир Краевски, директор Ландшафтного парка Роминтской пущи)
«Активная защита краснобрюхой жерлянки в Дании» (AMPHI International)
«Активная защита земноводных и пресмыкающихся (водоёмы, подземные переходы, места зимовки)» (д-р Анна Кшиштофяк, Ассоциация «Человек и природа»)
«Результаты мониторинга земноводных (пруды, места зимовки)» (Эва Енджеевска-Домалевска, Отдел природных инноваций ECOEXPERT)
«Мониторинг европейской болотной черепахи (питомник, подземные переходы под национальной трассой № 16)» (Гжегож Гурецки, руководитель Мазурского центра биоразнообразия и образования «Кумак»)
«Дальнейшие перспективы охраны герпетофауны»; «Земноводные и пресмыкающиеся в свете права о чужеродных видах» (д-р Лех Кшиштофиак, председатель правления Ассоциации «Человек и природа»)