31/05/2026
De paartijd van egels is een actieve en opvallende periode in hun levenscyclus. Hier zijn de belangrijkste feiten op een rij:
Wanneer vindt de paartijd plaats?
Het voortplantingsseizoen van egels loopt doorgaans van mei tot en met augustus (soms tot in september). In deze maanden zijn egels 's nachts extra actief en leggen de mannetjes vaak grote afstanden af op zoek naar een partner.
Het baltsritueel: Luidruchtig en intens
Het gedrag tijdens de paartijd staat in schril contrast met de doorgaans stille en solitaire levensstijl van de egel.
Carrousellen: Een mannetje loopt vaak urenlang in cirkels om het vrouwtje heen om haar te verleiden. Dit wordt ook wel 'carrousellen' genoemd.
Geluid: Tijdens dit proces maken egels veel lawaai. Je kunt ze horen snuiven, blazen, puffen en soms zelfs snurkende geluiden maken.
Aanhouden: Het vrouwtje is niet altijd direct geïnteresseerd. Ze kan het mannetje negeren, wegrennen of zichzelf verdedigen door zich op te rollen. Het kan lang duren voordat een vrouwtje het mannetje toelaat.
De paring
Wanneer het vrouwtje bereid is om te paren, drukt ze zich plat tegen de grond en legt ze haar stekels plat naar achteren, zodat het mannetje haar kan beklimmen zonder zich te bezeren. De eigenlijke paring duurt relatief kort (vaak slechts enkele minuten). Na de paring scheiden hun wegen zich direct weer; het mannetje gaat op zoek naar een volgend vrouwtje en de zorg voor de jongen ligt volledig bij de moeder.
Na de paring: Dracht en geboorte
Draagtijd: Na de bevruchting duurt het ongeveer 35 dagen (5 weken) voordat de jongen geboren worden.
Het nest: Het vrouwtje bouwt een nest van bladeren, gras en mos op een beschutte plek.
De jongen: Een nest bestaat gemiddeld uit 3 tot 7 jongen. Ze worden blind, doof en kaal geboren, met zachte witte stekeltjes die kort na de geboorte overeind gaan staan.
Zelfstandigheid: Na ongeveer 6 weken zijn de jonge egels zelfstandig genoeg om het nest te verlaten en voor zichzelf te zorgen.
Hoe kun je egels in deze periode helpen?
Omdat egels tijdens de paartijd veel onderweg zijn en later in het seizoen extra energie nodig hebben voor hun kroost en de voorbereiding op de winterslaap, kun je ze ondersteunen:
Egelweg: Maak een klein g*t (13x13 cm) in je schutting of hek zodat ze veilig van tuin naar tuin kunnen trekken.
Water: Zet in de zomer altijd een ondiepe schaal met vers water neer.
Schuilplekken: Laat rommelhoekjes, houtstapels of een composthoop liggen; dit zijn perfecte plekken voor egels om te schuilen of een nest te maken.
Veiligheid: Wees voorzichtig met maaimachines en vermijd het gebruik van slakkenkorrels of gif in de tuin, aangezien dit dodelijk is voor egels.
