15/04/2026
Sarkoidy to dość częsty problem dermatologiczny u koni 🐴
Są to nowotwory skóry – lokalnie agresywne, ale niezłośliwe, co oznacza, że nie dają przerzutów do innych narządów. Najczęściej mają postać niewielkich, niebolesnych narośli, jednak mogą się powiększać i ulegać wtórnym zakażeniom ⚠️ Dlatego nie warto ich bagatelizować – nawet na wczesnym etapie!
Sarkoidy wywoływane są przez wirusa brodawczaka bydlęcego (BPV) 🦠 Powoduje on transformację nowotworową u osobników wrażliwych, więc nie każdy koń mający kontakt z wirusem zachoruje. Istnieje wiele typów sarkoidów – różnią się wyglądem i stopniem agresji, co wpływa na dobór odpowiedniego leczenia.
Niestety, po usunięciu guza często dochodzi do nawrotów. Wynika to z tego, że wirus „wbudowuje się” w materiał genetyczny komórek, prowadząc do ich dalszej transformacji nowotworowej.
Diagnoza opiera się głównie na obrazie klinicznym oraz – w razie potrzeby – badaniu histopatologicznym usuniętego guza 🔬 Biopsja nie jest zalecana, ponieważ może zwiększyć agresywność zmiany.
Leczenie zawsze powinno być dobrane indywidualnie.
W warunkach stajennych stosuje się m.in. maści cytotoksyczne, które niszczą komórki nowotworowe, ale mogą też uszkadzać zdrowe tkanki – dlatego ich użycie powinno odbywać się wyłącznie pod kontrolą lekarza weterynarii.
W niektórych przypadkach konieczne jest chirurgiczne usunięcie zmiany. Zaletą tej metody jest możliwość wykonania badania histopatologicznego oraz przygotowania tzw. autoszczepionki 💉
Autoszczepionka zawiera inaktywowane komórki nowotworowe lub ich fragmenty, które pomagają „nauczyć” układ odpornościowy konia rozpoznawać i zwalczać sarkoida 🛡️ Jest szczególnie polecana przy zmianach mnogich lub nawracających, gdy inne metody zawodzą lub są trudne do zastosowania.
W następnym filmiku przypadek kliniczny!
